نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان، ٣٥ هه‌مین خولی كۆبوونه‌وه‌كانی شوورای مافه‌كانی مرۆڤ، ژنێڤ، له‌ سه‌ر پرسی زیندانیانی سیاسی و كۆڵبه‌رانی كورد

نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان، ٣٥ هه‌مین خولی كۆبوونه‌وه‌كانی شوورای مافه‌كانی مرۆڤ، ژنێڤ، له‌ سه‌ر پرسی زیندانیانی سیاسی و كۆڵبه‌رانی كورد

وتاری كۆمه‌ڵه‌ی مافی مرۆڤی كوردستانی ئێران ژنێڤ له ٣٥ هه‌مین خولی كۆبوونه‌وه‌كانی شوورای مافه‌كانی مرۆڤ، ژنێڤ، له‌ سه‌ر پرسی زیندانیانی سیاسی و كۆڵبه‌رانی كورد
به‌رێز سه‌رۆك،
كۆمه‌ڵه‌ی مافی مرۆڤی كوردستانی ئێران ژنێڤ سرنجی شوورای مافی مرۆڤی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه كان‌ ڕاده‌كێشێ بۆ‌‌ سه‌ر پرسی زیندانیانی سیاسی و كوشتنی ناڕه‌وای كۆڵبه‌رانی كورد له‌‌ سایه‌ی ده‌سڵاتی كۆماری ئیسلامی ئێران‌.

ئێمه ئه‌وپه‌ڕی ‌ نیگرانی قووڵی خۆمان دژی زیادبوونی كاره‌ساتهێنه‌ری گرتنی نا ڕه‌و‌ای هاوڵاتیانی كورد و كوشتنی كوێرانه‌ی كۆڵبه‌رانی كورد له‌ لایه‌ن كۆماری ئیسلامی ئێران ڕاده‌گه‌یه‌نین. به‌ پێی ڕاپۆرتی ڕاپۆرتێری نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان بۆ ئێران، زیندانیانی سیاسی كورد نیوه‌ی كۆی زیندانیانی ئێران پێكدێنن و له‌ سه‌ره‌تای ساڵی ٢٠١٧ تاكوو ئێستا، زیاتر له‌ 269 هاوڵاتی كورد به‌ندكراون و به‌ شێكی زۆر له‌م كه‌سانه‌ به‌ تاوانی هه‌ڵواسراوی پرۆپاگه‌نده‌ دژی ده‌وڵه‌ت و محاربه‌ واته ‌دژا یه‌تی كردنی خودا به‌ زیندانی درێژخایه‌ن و ئیعدام سزا دراون.

حوكم و زیندانی كردنی نادادپه‌روه‌رانه‌ی به‌ڕێزان محه‌ممه‌د نه‌زه‌ری و عوسمان موسته‌فاپووڕ بۆ زیاتر له‌ 25 ‌ ساڵ به‌ تاوانی ئه‌ندامه‌تی له‌ پارتێكی سیاسی كورد، نیشانه‌ی بێڕێزی ته‌واوی كۆماری ئیسلامیه‌ بۆ په‌یماننامه‌ و جارنامه‌ی مافه‌كانی مرۆڤ و مافه‌كانی ئازادی به‌یانی و ڕێكخستن.
ده‌وڵه‌تی ڕووحانی له‌ هه‌ر دوو ده‌وره‌ی هه‌ڵبژاردنكانی سه‌رۆك كۆماری، به‌ڵێنی گۆڕینی ڕه‌وانگه‌ی ئه‌منیه‌تی له‌ سه‌ر كوردستان دابوو به‌ڵام به‌ پێچه‌وانه‌، ڕێژه‌ی له‌ سێداره‌دان، كوشتنی كوێرانه‌ی كۆڵبه‌ران و سته‌م به‌ شێوه‌یه‌كی كاره‌ساتهێنه‌ر ڕوو له‌ هڵكشانه‌ و زیادی كردووه‌.
له‌ ساڵی 2016٦ و 5 مانگی سه‌ره‌تای ساڵی 2017، زیاتر له‌ 212 كۆڵبه‌ری كورد بوونه‌ته‌ قوربانی ده‌ستڕێژی و هێرش و گوله‌ی هێزه‌كانی سنووری كۆماری ئیسلامی به‌ هۆی كورد بوونیانه‌وه‌. به‌ پێی یاسا نێونه‌ته‌وه‌یه‌كان، كه‌مایه‌تیه‌كان مافی پاراستنیان هه‌یه‌ و ده‌بێ بپارێزرێن له‌ توند و تیژی و كۆمه‌ڵ كوژی و هه‌ر چه‌شنه‌ سته‌م.

له‌ كۆتاییدا، ئێمه‌ خوازیارین له‌ شوورای مفه‌كانی مرۆڤ و كۆمه‌ڵه‌ی نێونه‌ته‌وه‌یی كه‌ به‌ هۆی له‌ به‌رچاوگرنه‌گرتنی په‌یمانه‌ نێونه‌ته‌وه‌یه‌كان و پێشێلكرندی سیستتیماتیكی مافه‌كانی مرۆڤ له‌ لایه‌ن كۆماری ئیسلامی و هاوكاری نه‌كردنی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان له‌ ماوه‌ی 37 ساڵی ڕابردوودا، كۆمیسیۆنێكی لێكۆڵینه‌ بۆ ئێران پێكبهێنن.
ته‌یموور ئه‌لیاسی
كۆمه‌ڵه‌ی مافی مرۆڤی كوردستانی ئێران ژنێڤ
ژنێڤ، نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان، ١٥ ژووئه‌نی ٢٠١٧

Genève 2 et l’avenir du Kurdistan syrien

Genève 2 et l’avenir du Kurdistan syrien

  Cet article est publié par le Tribune de Genève le 15 janvier 2014.

Le 24 juillet 1923, lors du traité de Lausanne, le Kurdistan a été partagé en quatre (entre la Turquie, l’Irak, la Syrie et l’Iran) par les vainqueurs de la Grande Guerre notamment la France et la Grande Bretagne. Et ce sans la représentation kurde. Depuis lors, le Kurdistan, particulièrement celui de Syrie, a vécu une politique agressive d’assimilation et de répression. Par exemple, en 1962, lors d’un recensement, 300’000 Kurdes ont été déchus de leur nationalité, le régime du père de Bashar Al Assad a construit une « ceinture de sécurité » à la frontière entre la Syrie et l’Irak pour remplacer les villageois kurdes par les tribus arabes. Nonante ans après le traité de Lausanne, les Kurdes syriens se préparent à participer en force à la conférence Genève II, prévue pour le 22 janvier 2014.

En effet,  le Haut Conseil Kurde, créé en 2012 et chapeautant dix-sept organisations politiques, s’est réuni à Erbil, la capitale du Kurdistan irakien, une zone « quasi indépendante » depuis la chute de Saddam Hussein, en 2013, pour envoyer une délégation unie kurde à Genève 2.

Sur le terrain, l’YPG, le bras armée du Parti Démocratique d’Union Kurde (le PYD), une organisation laïque dont la moitié de ses forces est formée de femmes, a réussi à contrôler l’ensemble des territoires kurdes. Le peuplement Kurde en Syrie (12% de la population environ) s’étend tout au long de la frontière turque jusqu’à Qamishloo, frontière avec le Kurdistan d’Irak.

En outre, les forces kurdes du PYD viennent de déloger les islamistes dans tous les villages en majorité ou minorité kurde. Par ailleurs, Le PYD contrôle 85% des puits de pétroles de Syrie, qui sont situés au Kurdistan. Il faut également rappeler que depuis le début du conflit, en 2011, les Kurdes ont adopté une politique de « ni soutien au régime alaouite, ni soutien aux islamistes sunnites ». Cette politique leur permet désormais  de garder une position de « King maker » à l’instar des Kurdes iraquiens après la chute de Saddam Hussein en 2003, qui ont joué un rôle médiateur entre les Shiites et les Sunnites. Depuis le 19 novembre 2013, les Kurdes syriens ont déclaré une zone autonome kurde et ont pour objectif d’instaurer un Etat fédéral et démocratique en Syrie, respectant les droits des minorités et des femmes.

Alors que la communauté internationale tente de convaincre les acteurs concernés de participer à Genève 2, la Turquie soutenue par l’Occident, s’oppose catégoriquement  à la participation kurde à cette conférence. En outre, le gouvernement de Receb Tayyip Erdogan vient de commencer la construction d’un mur entre la ville de Nuseybiya (Kurdistan de Turquie) et Qamishloo le chef-lieu du Kurdistan de Syrie. Selon un reportage de la BBC, le gouvernement Islamiste turc de l’AKP soutiendrait le groupe Gihadiste du Front al-Nosra, des rebelles affilié à Al-Qaida et en guerre contre les Kurdes de Syrie. En février 2013, le Front al-Nosra a commis quelques massacres contre les civils kurdes à la ville frontières avec la Turquie de Ras-Al-Ayn.

Finalement, la communauté kurde se demande si les pays occidentaux vont céder à la pression turque et lâcher de nouveau les Kurdes comme ils l’ont déjà fait lors du traité de Lausanne en 1923.

Par Taimoor Aliassi, le Repésentatnt à l’ONU de l’Association pour les Droits Humains au Kurdistan d’Iran-genève

Taimour

© Association pour les Droits Humains au Kurdistan d'Iran-Genève (KMMK-G) - Admin -